Έτοιμο το 3ο μέρος της σειράς από λίστες στο αμαρτωλό Spotify, με τίτλο "Music is my fuel", στις οποίες παρουσιάζονται τρέχουσες μουσικές κυκλοφορίες. Με ένα ψάξιμο στο blog, μέσω του tag, βρίσκετε τα επεισόδια όλης της σειράς.
Όπως, λοιπόν, όλα τα υπόλοιπα, έτσι και το συγκεκριμένο playlist έχει φτιαχτεί από τα χεράκια μου με μεράκι και όσο το δυνατόν περισσότερο καλό γούστο. Θα συναντήσουμε μουσική του 2026, που ταιριάζει στον Αύγουστο, αλλά δεν εφησυχάζει τον ακροατή. Θα έρθουμε σε επαφή με καλλιτέχνες από την υφήλιο, οι οποίοι αξιοποιούν τις τρανές παραδόσεις του Ιράν - Περσίας, της Αιγύπτου, της Τουρκίας, της Ελλάδας, της Αιθιοπίας, της Νότιας Αφρικής, της Κολομβίας, της Βραζιλίας, της Τζαμάικα. Παράλληλα όμως. ακούμε φρέσκους ήχους που εκφράζουν μια πολυποίκιλη και πολυσύνθετη αισθητική και κατά βάθος κοινωνικοπολιτική γραμμή. Αλλά, για αυτή τη σύνδεση μουσικής, αισθητικής και πολιτικής έχουμε γράψει επανειλλημένα.
Κάθε Τρίτη, 21.00-22.00 στον Nova FM 106 μεταδίδεται η εκπομπή Terra Incognita, στην οποία επιλέγω μουσικές συνδυάζοντας jazz fusion, electronica και, τη λεγόμενη, world music, ένα είδος που ουσιαστικά αποτελεί αποτέλεσμα της οριοθέτησης και της εξουσιαστικής οπτικής των παντοδύναμων δισκογραφικών των 80s. Βέβαια, στην εκπομπή γίνεται απόπειρα να ξεπεραστεί αυτή η ως ένα μεγάλο βαθμό αποικιοκρατικής κληρονομιάς λογική και να αναδειχθεί η αξία της πολυπολιτισμικότητας και της αλληλεγγύης των λαών.
Το αυτοσχεδιαστικό DJ set που ακολουθεί, διακατέχεται από την ίδια νοοτροπία και μάλιστα ακόμα πιο συνειδητά, εξ ου και ο τίτλος: Terra Cognita. Ο κόσμος όλος αποτελεί ένα τόπο ανακάλυψης, ταξιδιών, συναντήσεων και αλληλεγγύης, ένα καταφύγιο, στην τελική μια γνωστή - άγνωστη γη, όπου οι μισαλλόδοξοι άνθρωποι δεν χωράνε.
Τα transitions δεν είναι πάντα τέλεια, αλλά θεωρώ πως η επιλογή των κομματιών και η ροή μετράνε.
PLAYLIST
01. Arsenal - Angola
02. Mike Fabulous - Parting Is (Such Sweet Sorrow)
03. Sidi Bou Said - Babbaluci
04. Tony Esposito - L'Eroe di Plastica
05. De Noko - My Africa My Home (Bleepolar Remix)
06. Cut Chemist - The Garden
07. Spaccanapoli - Siente Munacie'
08. Etxegina - Ardiendo de Esperanza
09. The Doors - My Wild Love (Rooteo & Mahura 7 Minutes Of Wild Love)
10. Poeji - Sain Bod
11. Jaakko Eino Kalevi - Salattu Maailma
12. No Name Project - Adicto
13. Rodolphe Burger - One Two Three
14. Spjärnsvallet - Mali
15. Vieux Farka Toure & Khruangbin - Tongo Barra
16. Thievery Corporation - The Richest Man In Babylon (Manati Rework)
Το Okan Okunkun είναι ένα μυθικό μαύρο πουλί που πετάει μόνο τη νύχτα και επομένως μπορεί να το δει κανείς μόνο όταν έχει πανσέληνο.
Σε γενικά πλαίσια, δεν είναι κι εύκολο να γράφεις για το άλμπουμ που λαμβάνει την πρώτη θέση της εικοσάδας με τα καλύτερα της χρονιάς: μήπως η παρουσίαση σου υποτιμήσει ή ακόμα και υπερτιμήσει την πραγματική του αξία; Αυτές οι σκέψεις ταιριάζουν ακόμα περισσότερο στο Okan Okunkun των Βέλγων Arsenal, ένα άλμπουμ το οποίο δεν κρύβω πως με συγκινεί βαθιά και έντονα κάθε φορά που το ακούω συγκεντρωμένα… κι αυτές οι φορές δεν είναι και λίγες.
Αν θέλουμε να περιγράψουμε το ύφος του Okan Okunkun, θα λέγαμε πως πρόκειται για έναν συνδυασμό ανάμεσα σε ιδιαίτερες, ακόμα και ιδιοσυγκρασιακές εκδοχές του synthpop, του afrobeat και του post-rock, χωρίς να λείπουν στοιχεία από trip hop, post-punk και το σύμπαν της ηλεκτρονικής χορευτικής μουσικής. Στο 8ο studio άλμπουμ του, το ντουέτο των Hendrik Willemyns και John Roan εμπιστεύεται το ένστικτο του και, απελευθερωμένο από ειδολογικά όρια και εμπορικές τάσεις, δημιουργεί μουσική που ισορροπεί ιδανικά ανάμεσα σε μια πιο ποπ τραγουδοποιία, στον ελεύθερο αυτοσχεδιασμό και τέλος στην προσεγμένη στουντιακή δουλειά. Έτσι, οι μελωδίες, οι ενορχηστρώσεις και η παραγωγή είναι απλές και αυθόρμητες, μα ταυτόχρονα μελετημένες, βασισμένες σε συμπλεκόμενα layers από αιθέριες κιθάρες, ambient πλήκτρα, ηλεκτρονικά beats, funky μπασογραμμές, βαθιά εκφραστικά φωνητικά και tribal κρουστά που κυλάνε εύκολα από τον ρεμβασμό στον παροξυσμό.
Βέβαια, ως απαραίτητοι αρωγοί στο παραπάνω blend στέκονται οι Νιγηριανοί guest τραγουδιστές και μουσικοί, χωρίς αυτούς το αποτέλεσμα δεν θα ήταν τόσο συναρπαστικό. Προσδίδουν τη μαγική νιγηριανή afrobeat παράδοση του γίγαντα Fela Kuti, σε μια εκσυγχρονισμένη εκδοχή. Kάπως έτσι, αυτή η διαπολιτισμική μουσική ομήγυρη παρασέρνεται σε δυσθεώρητα πνευματικά και ψυχολογικά βάθη και ύψη.
Το Okan Okunkun διαρκεί κάπου λιγότερο από 40 λεπτά και κάθε τραγούδι έχει λόγο ύπαρξης, ώστε να συμπληρωθεί ένα παζλ μελαγχολίας νοσταλγίας, συντροφικότητας κι αγάπης. Αυτός ο λαβύρινθος βρίσκει διέξοδο στο ομώνυμο τελευταίο τραγούδι, όπου η Βελγική - Νιγηριανή συμμαχία φτάνει στο συναισθηματικό κρεσέντο του ανθρώπου που, μετά από μια δύσκολη περίοδο, αντικρίζει πια το φως.
Σκαλίζοντας την πλούσια δισκογραφία των Arsenal, αυτής της ξεχωριστής, συνεχώς εξελισσόμενης και ελάχιστα γνωστής στη χώρα μας μπάντας, έφτιαξα αυτή εδώ την λίγο παραπάνω από δίωρη playlist στο Spotify, ένα προσωπικό Best of... σε χρονολογική σειρά:
Κλικάροντας την εικόνα του εξωφύλλου, ακούτε ολόκληρο το άλμπουμ Okan Okunkun.
O Humbe B Flat αναδείχθηκε ως ένας από τους καλύτερους underground παραγωγούς του μελωδικού deep house με την κυκλοφορία του -τολμώ να πω- αριστουργηματικού του ντεμπούτου Source of the Nile (2022). Όταν είδα ότι κυκλοφόρησε νέο άλμπουμ, σκέφτηκα αν θα μπορούσε να φτάσει ξανά στις ίδιες πηγές έμπνευσης... Κι όντως το καταφέρνει: στο Blessings Of The Sun προσφέρει ορχηστρικό deep house, επηρεασμένο από τζαζ, αλλά κυρίως από Αφρικάνικα ηχοχρώματα, τα οποία όσο το άλμπουμ εξελίσσεται ολοένα κυριαρχούν. Παράλληλα, μια ατμόσφαιρα ελεύθερου ψυχεδελικού αυτοσχεδιασμού συμπλέκεται με δυνατές μελωδίες. Ένα μουσικό δώρο γεμάτο δεξιοτεχνία, απλότητα και τελικά ουσία, το οποίο λειτουργεί ψυχοθεραπευτικά, όχι μόνο για τον ίδιο τον καλλιτέχνη, ο οποίος θεωρεί την κυκλοφορία του αυτή ως ένα πνευματικό ταξίδι που τον βοήθησε να ξεπεράσει “θρήνους και προκλήσεις” των τελευταίων τριών ετών, αλλά και για εμάς, τους ακροατές του.
Κλικάροντας την εικόνα του εξωφύλλου, ακούτε ολόκληρο το άλμπουμ.
Ένα μουσικό γκρουπ κι ακόμα περισσότερο παρέα από τη Φινλανδία δημιουργεί ένα άλμπουμ αφρικάνικου funky hard rock, με έντονα στοιχεία από την late 60s καλιφορνέζικη ψυχεδέλεια, χωρίς όμως να ακούγεται παρωχημένο. Αυτή η παγκοσμιοποιημένη μουσική κατάσταση φυσικά μας αρέσει! Οι Zangoma πατάνε στην παράδοση του zamrock, δηλαδή του ροκ των 70s από τη Ζάμπια, λοξοκοιτώντας παράλληλα προς Rolling Stones, Deep Purple, Black Sabbath, Grateful Dead, μα και James Brown! Το groove πνέει μεσίστια, τα riffs κεφάτα και δυναμικά, τα φωνητικά οργισμένα και ηδονιστικά, ενώ σε στιχουργικό επίπεδο το ελεύθερο ψυχεδελικό βίωμα συναντά την κοινωνικοπολιτική αφύπνιση.
Κλικάροντας την εικόνα του εξωφύλλου, ακούτε ολόκληρο το άλμπουμ.
Οικολογικό, αντιρατσιστικό και αντιαποικιοκρατικό το μήνυμα που φέρνει η συνεργασία του Δανέζικου γκρουπ Sunbörn και του Ιταλού μουσικού και παραγωγού Clap! Clap!. Η συνταγή του άλμπουμ Earth is Begging είναι απλή και αποτελεσματική: ακολουθώντας μεγάλους Αφρικανούς δασκάλους, όπως Fela Kuti και ο Manu Dibango, η Δανο-ιταλική συμμαχία πλάθει έναν afrolatin jazz-funk ήχο, σημερινό και διαχρονικό, γλαφυρό και τραχύ, χορευτικό και πολιτικό, μα πάνω από όλα αισιόδοξο. Οι guests, με πρωτοστατούντα τον Dele Sosimi, κάνουν το αποτέλεσμα ακόμα πιο πληθωρικό και βέβαια απολαυστικό.
Κλικάροντας την εικόνα του εξωφύλλου, ακούτε ολόκληρο το άλμπουμ.
Φτάσαμε πια στα μισά σχεδόν του έτους, για να φτιάξουμε μια δίωρη λίστα στο Spotify με κάποια από τα καλύτερα tracks του 2025, κυρίως από τον χώρο της electronica. Όπως είθισται, ξεκινάμε πιο χαλαρωτικά, ενώ όσο η λίστα εξελίσσεται και ταξιδεύει, τόσο η χορευτική διάθεση ανεβαίνει, παράλληλα όμως το ξεκούραστο και δροσερό κλίμα δεν λέει να υποχωρήσει.
Μετά από ανάλογες λίστες που δημιούργησαν φίλοι στο Fb, αποφάσισα κι εγώ να φτιάξω μια λίστα με τα 25 -τελικά- αγαπημένα άλμπουμ της 25ετίας 2000-2025. Βέβαια, το όλο trend ξεκίνησαν μουσικές ιστοσελίδες του εξωτερικού, αλλά η δική μου λίστα, όπως και των διαδικτυακών φίλων, καθοδηγείται κατά κύριο λόγο από το προσωπικό, άρα και υποκειμενικό γούστο... Βασικά, τα παρακάτω ετερόκλητα από πλευράς είδους και ύφους άλμπουμ θεωρούνται από την αφεντιά μου όχι μόνο υπέροχα, αλλά και σημαντικά. Και, όπως έγραψα και στην ανάρτησή μου στο φουμπού, η λίστα έχει και Γαϊτάνο!
Η σειρά είναι χρονολογική και για τα άλμπουμ του ίδιου έτους αλφαβητική.
2000: Godspeed You! Black Emperor - Lift Your Skinny Fists Like Antennas to Heaven
2002: Laço Tayfa – Hicaz Dolap
2002: The Cinematic Orchestra - Every Day
2002: Thievery Corporation - The Richest Man In Babylon
2002: Θανάσης Παπακωνσταντίνου - Αγρύπνια
2003: Muse - Absolution
2003: OSI - Office Of Strategic Influence
2003: Εστουδιαντίνα Νέας Ιωνίας – Smyrne
2004: Isis - Panopticon
2004: Eluvium - An Accidental Memory In Case Of Death
2005: Gorillaz - Demon Days
2005: Kanye West - Late Registration
2005: Nujabes - Modal Soul
2006: Beirut - Gulag Orkestar
2006: Bonobo - Days To Come
2006: Studio - West Coast
2006: The Album Leaf - Into The Blue Again
2007: Alcest - Souvenirs D'un Autre Monde
2007: A Mountain of One - Collected Works
2007: Burial - Untrue
2010: Caribou - Swim
2010: Mike Fabulous And Wild Bill Ricketts – Ricketts Meets Fabulous At Maitland Rd
Καθώς το 2024 κλείνει πια τον κύκλο του, ζήτησα από δέκα πραγματικ@ς ή/και διαδικτυακ@ς φίλ@, οι οποί@ βέβαια τρέφουν μια βαθιά και αθεράπευτη αγάπη για τη μουσική, να επιλέξουν πέντε κυκλοφορίες του έτους, για να τις παρουσιάσουμε εδώ.
Οι μουσαφίρηδες μας έρχονται από την Αθήνα, από τη Θεσσαλονίκη, από τον Βόλο, από τα Χανιά, από τη Χαλκίδα και από την Κέρκυρα και η καθεμία/ ο καθένας ξεδιπλώνει ένα μοναδικό γούστο, αλλά και μια φοβερή μουσική και ευρύτερα πολιτιστική καλλιέργεια, στοιχεία που διαφαίνονται και από το κείμενο που έχουν στείλει και για την νο1 επιλογή τους.
Εννοείται ότι θα βρείτε ανακατεμένα γεμάτους πάθος επαγγελματίες στον χώρο της μουσικής μαζί με εκείνους/ εκείνες που την αγαπάνε απλά, αλλά το ίδιο παθιασμένα. Κάθε συμμετοχή συνοδεύεται από ένα μικρό bio, το οποίο σε κάποιες περιπτώσεις έχει γραφτεί από μένα, ενώ σε κάποιες άλλες από τ@ς ίδι@ς τ@ς καλεσμέν@ς. Η σειρά παρουσίασης είναι αλφαβητική βάσει κυρίως το μικρό όνομα της καθεμίας/ του καθενός guest.
Ορμώμενος από την Κέρκυρα με την τόσο σπουδαία μουσική και γενικότερα καλλιτεχνική παράδοση, ο Αχιλλέας έχει κυκλοφορήσει τις δικές του deep house, techno, dark disco και balearic δημιουργίες σε σημαντικές δισκογραφικές, όπως η Music For Dreams και η Yoruba Records, υπό τα ψευδώνυμα Fog και Cheapedits, χωρίς να παραμελεί το ambient kai drone στιλ, ως Elastic. Παράλληλα, ασχολείται ως DJ σε bar και club εντός και εκτός Ελλάδας.
1. Sven Wunder & Drumetrics - Free Time
Θα μπορούσα να μιλάω για αυτόν τον δίσκο ώρες αμέτρητες. Όλες οι συνθέσεις του αγαπητού Wunder αφήνουν κάτι πάνω μας και ο καθένας το ερμηνεύει όπως το βιώνει. Είναι ένα κράμα που, από τη μια σε αγγίζει σαν το πιο απαλό ύφασμα με τα ονειρικά του strings και τις νωχελικές drum sequences, έως την πιο “απελευθερωτική” ατμόσφαιρα που σου αφαιρεί” ότι σε βαραίνει. Ενδεχόμενος ο παράγωγος που ακούστηκε περισσότερο στο πικαπ για την αποφόρτιση, αλλά και την πυροδότηση ιδεών και έμπνευσης. Προφανώς και αυτός ο καλλιτέχνης έχει κάτι να “δηλώσει” και ευτυχώς που υπάρχουν αυτές οι ηχητικές “ανάσες” εναντίον της κακοφωνίας που επικρατεί στα ποπ στερεώματα.
2. Tiger & Woods - Dancing Without Headphones
3. Hania Rani - Nostalgia
4. Payfone - Wild Butterfly EP
5. Gerardo Frisina - Mystical Funk 45’
02. Γιώργος Ζούκας
Ένας από τους πιο ευγενικούς, πολυμαθείς και ανήσυχους πνευματικά ακροατές που έχω γνωρίσει, ο Γιώργος ελίσσεται ανάμεσα σε μουσικά είδη και εποχές, ανιχνεύοντας διαλεκτικές σχέσεις, αλλά και έχοντας πάντα στο νου την κοινωνικοπολιτική διάσταση της μουσικής και ευρύτερα της τέχνης. Εδώ και σχεδόν 15 χρόνια, επιμελείται και παρουσιάζει την εκπομπή "And Now For Something Completely Different" στον Nova Fm 106 του Βόλου, ενώ παράλληλα συμμετέχει με μουσικοκριτικές του σε ιστοσελίδες και fanzines. Παλαιότερα είχαμε συνυπάρξει ως DJ partners στο δίδυμο Brkn Glssz. Που θα πάει, θα επανέλθουμε!
1. Meshell Ndegeocello - No More Water: The Gospel Of James Baldwin
Χρόνος! Ξεκάθαρα εμπορεύσιμο προϊόν, υψηλής αξίας. Σπουδαία εφεύρεση και παγίδα ονείρων, ενίοτε άπιαστων. Όσο κι αν ξεγλιστράει και ξεφεύγει, ωστόσο, πάντα θα ξεκλέβουμε λίγο για τις απολαύσεις μας. Τούτη είναι και η ακρόαση δίσκων και μάλιστα μια από τις τελευταίες που διατηρούμε με ευλάβεια! Κι αφού είναι τόσο δύσκολο και πολύτιμο να βρούμε τον απαιτούμενο χρόνο για να τον επενδύσουμε στα σωστά έργα, όταν το πετυχαίνουμε η απόλαυση αλλάζει επίπεδο.
Συνθετικός πλουραλισμός, κοινωνικοπολιτικές ανησυχίες και ακτιβισμός, σ’ έναν μοναδικό συνδυασμό με διεθνή αναγνώριση, επιτυχίες και βραβεύσεις. Αυτή θα μπορούσε να είναι σε ελάχιστες γραμμές η περίληψη για το ποια είναι η Meshell Ndegeocello που κατέχει την πρωτιά στη φετινή λίστα με τα καλύτερα. Και θα ήταν μια ελλιπής περίληψη, καθώς περιγράφει ελάχιστα.
Με καριέρα που ξεκινάει από τα 80ς και παραμένει ενημερωμένη σε όλα τα επίπεδα, η θεματολογία του φετινού πονήματος της Ndegeocello αποτελεί έναν φόρο τιμής στον James Baldwin, τον αφροαμερικανό συγγραφέα και αγωνιστή που αφιέρωσε τη ζωή του σε ζητήματα σεξουαλικότητας και χειραφέτησης της gay κοινότητας, χωρίς να παραγνωρίζει και να τα ξεχωρίζει από τον ταξικό και φυλετικό αγώνα. Επενδύοντας κανείς στο δίσκο, αυτό που παρατηρεί είναι πόσο επίκαιρο είναι το μήνυμα, που παρουσιάζεται σ’ ένα πλαίσιο στο οποίο χωράει από τζαζ αυτοσχεδιασμούς, soul - funk ρυθμούς, μέχρι και ambient ηχοτοπία, με τους συμμετέχοντες να δίνουν την ψυχή τους. Αν μένει κάτι από όλη αυτή την εμπειρία, είναι η επιτακτικότητα της ισότητας και ισοτιμίας όλων των ανθρώπων ανεξαιρέτως, κάτι που επιτυγχάνεται με εγγύτητα και συντροφικότητα.
Να και μια ευχή για τη νέα χρονιά!
2. Soren Skov Orbit - Adrift
3. Ballake Sissoko & Derek Gripper - s/t
4. The Cure – Songs of a Lost World
5. Robert Leiner - Analogue Days
03. Γιώργος Φλούδας
Μουσικόφιλος και queer folklorist, πρωτοάκουσα το "Boys don’t cry" των Cure στα 12 το 1980 από 90άρα κασσέτα. TDK. Το "Real to real cacophony" των Simple minds έπαιζε στην άλλη πλευρά. Έκτοτε, φανατικά στις χαραμάδες μεταξύ post punk και disco προχωράω στο χρόνο και τους ήχους χωρίς αιδώ και τώρα.
(Ο Γιώργος επέλεξε να γράψει ένα περιεκτικό και ευφυές -θα προσέθετα- σημείωμα για καθεμία από τις κυκλοφορίες του 2024 που επέλεξε)
1. Alfie Templeman - Radiosoul
Το πιο Εγώ άλμπουμ της χρονιάς
2. Little Simz - Drop 7
Το πιο Speechless! άλμπουμ της χρονιάς
3. Julianna Gattas - Maquillada en la cama
Το πιο Εξαρτησιογόνα Telenovela άλμπουμ της χρονιάς
4. Charli XCX - Brat
Το πιο Brat άλμπουμ της χρονιάς
5. Boys’ shorts - Desire EP
Το πιο Patrick Cowley άλμπουμ της χρονιάς
04. Δήμητρα AKA Mitsi Zogo
Η μουσική συνόδευε πάντα τη ζωή μου από πολύ μικρή. Μαζί με τον μεγαλύτερο αδερφό μου ψαχνόμασταν στους ήχους του ροκ του ΄60 -΄70, στα blues και στη jazz. O πρώτος δίσκος που μπήκε σπίτι από το χαρτζιλίκι μας ήταν το "Animals" των Pink Floyd, που λατρεύαμε, σε real time. 'Ηταν η εποχή των βινυλίων, της κασσέτας και των fanzine όπου μαθαίναμε τις νέες κυκλοφορίες. Οι δίσκοι αργούσαν να κατέβουν από το πικαπ αν δεν είχαν κατανοηθεί πλήρως! Έπειτα τα γούστα τροποποιήθηκαν, punk και new wave κι έπειτα indie σκηνή, για να χαθούμε σε πιο πειραματικά ηλεκτρονικά μονοπάτια.
Η γνωριμία μου με το hip hop έγινε σε ένα σπίτι φίλου, που κάναμε ραδιοφωνικές εκπομπές και έπαιξε ο πρώτος δίσκος των Public Enemy. Ένιωσα σφυριά στο στομάχι και μια σιγουριά ότι εδώ υπάρχει κάτι καινούργιο και πολύ σπουδαίο. Την επόμενη δεκαετία, που ήταν και η "χρυσή" του είδους, αφιερώθηκα σχεδόν αποκλειστικά στην αποδελτίωση της μουσικής, αλλά και της κουλτούρας του hip hop. Μην ξεχνάμε ότι μετά των συναυλία των P. Enemy στο Κατράκειο ξεκίνησε και η εγχώρια σκηνή, οπότε υπήρχε υλικό για πολλά χρόνια.
Σήμερα θεωρώ ότι τα διάφορα είδη συνομιλούν πολύ δημιουργικά μεταξύ τους και δεν προσκολλούμαι σε ένα είδος. Μερικές φορές, βέβαια, μου λείπει αυτή η απόλυτη αίσθηση της νεότητας ότι ανήκουμε κάπου, σε ένα μουσικό κίνημα ή σχολή.
(στη θέση #4 της λίστας της, η Δήμητρα είχε το δίλημμα επιλογής ανάμεσα σε δύο άλμπουμ. Φυσικά, συμφώνησα να συμπεριλάβει και τα δύο!)
1. Shabaka - Perceive Its Beauty, Acknowledge Its Grace
O Shabaka την περίοδο του αναγκαστικού εγκλεισμού λόγω της πανδημίας και, παρά την απόλυτα επιτυχή πορεία του με τα σχήματα που είχε δημιουργήσει ή συμμετείχε ως σαξοφωνίστας, ανακαλύπτει το γιαπωνέζικο φλάουτο και αποφασίζει να το μελετήσει. Ο δίσκος αυτός είναι το αποτέλεσμα αυτής της διαδρομής, η οποία ξεκινά εσωτερικά, αλλά έχω την αίσθηση ότι απευθύνεται και οραματίζεται έναν κόσμο διαφορετικό, είναι σαν να μας τον συστήνει εκ νέου, με έναν τρόπο ποιητικό. Το μόνο που χρειάζεται είναι να σταθούμε στις λεπτομέρειες του δίσκου: τα χαμηλόφωνα κρουστά, τα ιδιαίτερα φωνητικά, τις ωραίες παύσεις, τις χίλιες όψεις του φλάουτου. Είχαμε την ευκαιρία να μοιραστούμε ζωντανά αυτό το όνειρο στην πρόσφατη εμφάνισή του στο Ωδείο Αθηνών, όπου καταλάβαμε πόσο ξεχωριστός, ευγενής και προσηνής είναι
2. BEAK - BEAK >>>>
3. Cindy Lee - Diamond Jubilee
4. Amaro Freitas - Y'Y ή KA - The thief next to Jesus
5 Glass Beams - Mahal EP
05. Demitri AFrnd
Ο Demitri Afrnd είναι ένας φανατικός φίλος της μουσικής και ερασιτέχνης -με την αρχική και γνήσια έννοια της λέξης- DJ, που ξεκίνησε να μιξάρει το ‘97 στο θρυλικό Toons (cafe - bar, στο οποίο ως έφηβος ήμουν κι εγώ θαμώνας). Έπειτα έφυγε για σπουδές στην Αγγλία, όπου γνώρισε την ηλεκτρονική μουσική. Από την επιστροφή του κι έπειτα, ασχολείται με το DJing σε bar του Βόλου και της Αθήνας, αλλά και ως guest σε sites και ραδιόφωνα.
1. Golden Bug - Piscolabis II
Ένα άλμπουμ γεμάτο ηλεκτρονικούς ρυθμούς που συνδυάζουν vintage synths και funky grooves με μια φρέσκια, ψυχεδελική αισθητική. Κάθε κομμάτι μοιάζει να σε μεταφέρει σε μια φουτουριστική disco με πειραματικά στοιχεία που κρατούν το ενδιαφέρον αμείωτο. Οι συνεργασίες με διάφορους καλλιτέχνες προσθέτουν ποικιλία και βάθος στον ήχο, δίνοντας μια πολυδιάστατη εμπειρία ακρόασης. Είναι μια απόλαυση για όσους αγαπούν την avant-garde electronica με ρετρό πινελιές και ιδιαίτερη προσοχή στη λεπτομέρεια.
2. Patrick Cowley - From Behind
3. Arab Strap - I'm Totally Fine With It Don't Give a Fuck Anymore
Φτιάχνοντας σιγά σιγά τη λίστα με τις μουσικές κυκλοφορίες του 2022 που ξεχώρισα, συνειδητοποίησα ότι το ενδιαφέρον μου αυτή τη χρονιά τράβηξε ενα ύφος ή -καλύτερα- κατεύθυνση της μουσικής, που έχει αναδειχθεί ως μία από τις κυρίαρχες τάσεις στην τρέχουσα σκηνή παγκοσμίως: το δημιουργικό παιχνίδι με τη world μουσική και το μπλέξιμο στοιχείων αντλημένων από τις παραδόσεις των λαών. Αυτό το αμάλγαμα θεωρώ ότι εκφράζει μία τάση όχι αμιγώς καλλιτεχνική, αλλά και κοινωνικοπολιτική.
Το μυαλό μου πάει σε έναν, λ.χ., εντόπιο τραγουδιστή, μουσικοσυνθέτη ή μία τοπική μπάντα, δηλαδή σε καλλιτέχνες που προέρχονται από κοινωνίες βρισκόμενες στο περιθώριο της σημερινής πολιτισμικής ηγεμονίας των ΗΠΑ. Αυτοί οι καλλιτέχνες δημιουργούν σε ένα πλαίσιο εντός του οποίου συντίθενται οι βασικές κατευθύνσεις της ηγεμονίας αυτής, από τη τζαζ και το ροκ ως το hip hop και το trap (όλα είδη, βέβαια, των αφροαμερικανών που ιδιοποιήθηκε και ακομα ιδιοποιείται η ηγεμονική κουλτούρα των λευκών κεφαλαιοκρατών των ΗΠΑ) με στοιχεία από την πλούσια και βαθιά παράδοση του τόπου τους, τα οποία όχι σπάνια ανακαλούν μια αρχέγονη αισθητική και πολιτισμικη φαση. Μέσω αυτής της διαδικασίας που, με μια γκραμσιανή λογική, οργανώνει ένα παιχνιδι συνεναίνεσης και μαζί αντίστασης στην ηγεμονική κουλτούρα, οι καλλιτέχνες αυτοί προτείνουν έναν δρόμο ο οποίος: πρώτον δεν αναπαράγει άκριτα την ηγεμονική κουλτούρα, δεύτερον δεν βρίσκεται εκτός των κυρίαρχων μουσικών ρευμάτων, τρίτον οδηγει τις τοπικές μουσικές και ευρύτερα παραδόσεις στο αύριο, τέταρτον συνδέεται με την άρθρωση και διεκδίκηση εθνοτικών, φυλετικών, έμφυλων, ταξικών και ευρύτερα κοινωνικών αιτημάτων στο πολιτισμικό επίπεδο.
Βέβαια, δεν εμπίπτουν όλα Τα LPs και τα EPs του 2022 που εχω ξεχωρίσει στον παραπάνω συγκερασμό, ωστόσο πολλά από αυτά με τον έναν ή τον άλλο τρόπο τον εκφράζουν. Αυτά, λοιπόν, τα άλμπουμ θα μονοπωλήσουν το πρώτο μέρος της αποτίμησής μας για το 2002.
Στο νο1 της λίστας των LPs για το 2022 βρίσκεται το δεύτερο ολοκληρωμένο full-length του μυστηριώδους Liberato από τη Νάπολη. Βέβαια, στην ουσία πρόκειται για το τρίτο κατά σειρά άλμπουμ του, αν συνυπολογίσουμε και το προπέρσινο soundtrack για το φιλμ Ultras του Francesco Lettieri. Στο ΙΙ ο Liberato παρουσιάζει ποπ μουσική που απενοχοποιημένα αφομοιώνει επιρροές από τις κυρίαρχες τάσεις του mainstream, κυρίως το trap και το rnb, αλλά και την ίδια στιγμή εντάσσει μελετημένες αναφορές στην πλούσια κουλτούρα της Νάπολης, από την όπερα και το commedia del’ arte ως το canzone napoletana και τον Eduardo de Filippo. Παράλληλα ο Liberato πλάθει μια στιχουργική ιδιόλεκτο με ιταλικές, ναπολιτάνικες, αγγλικές ακόμα και ελληνικές λέξεις - μια αναφορά στην ελληνόφωνη παρουσία στην Κάτω Ιταλία. Έχουμε, λοιπόν, να κάνουμε με ένα άλμπουμ που φιλοδοξεί και καταφέρνει να εκφράσει μια μερίδα της νεολαίας που ασφυκτιά ανάμεσα στις απαιτήσεις μιας παγκοσμιοποιημένης κοινωνίας και στην μέγγενη της οικονομικής δυσπραγίας.
Σε μια παρόμοια νοοτροπία κινείται και η δική μας Μαρίνα Σάττι, με το ντεμπούτο της ΥΕΝΝΑ. Η Μαρίνα κατόρθωσε γεννήσει έναν ποπ ήχο, του οποίου το ένα πόδι πατάει γερά -όπως συμβαίνει και με τον Liberato- στο trap, στο rnb και στο reggaeton, ενώ το άλλο βυθίζεται στο υγρό και γόνιμο έδαφος της ελληνικής παράδοσης. Τα ασφαλή όρια της ελληνικής μουσικής σκηνής διαταράσσονται, καθώς η Μαρίνα συνεργάζεται τόσο με τον Σωκράτη Μάλαμα, όσο και με τον Saske. Τέλος, η ευαισθησία και η εσωστρέφειά της παντρεύονται υποδειγματικά με την αναπαράσταση μιας τρέχουσας νεανικής - εφηβικής αμιγώς λαϊκής κουλτούρας, που συναντάμε στις πιο λαϊκές (και οικονομικά ασθενείς) περιοχές της Αθήνας και όλης της χώρας.
Ορίστε που η πιο απείθαρχη πλευρά της mainstream pop αλώνει το σύμπαν της παράδοσης και αλληλεπιδρά γόνιμα μαζί του, βγάζοντας με ειρωνεία τη γλώσσα στην πολιτισμική ηγεμονία, που την έχει παράξει.
Οι επίσης Ναπολιτάνοι Nu Genea στο δεύτερο ολοκληρωμένο άλμπουμ τους Bar Mediterraneo, στρέφονται σε λιγότερο μοδάτα μουσικά ιδιώματα, κυρίως στη disco, στο funk και στο jazz rock, τα οποία παντρεύουν με ένα παλίμψηστο επιρροών από την ευρύτερη μεσογειακή μουσική παράδοση, τόσο την ευρωπαϊκή όσο και την αφρικανική. Το κλίμα του Bar Mediterraneo είναι ελαφρύ και χαρούμενο, αλλά ας μην το θεωρήσουμε επιφανειακό: οι Nu Genea καλούν τους ακροατές σε μια γιορτή ειρήνης, αλληλεγγύης και αποδοχής του διαφορετικού, ενώ πίσω από τις ολόφωτες μελωδίες κρύβονται ζόρικες στιγμές, ενορχηστρωτικά και εκτελεστικά.
Σε μια ανάλογη αξιοποίηση της παράδοσης, αλλά avant-garde και χαμηλόφωνη, προχωρούν και οι τρεις Νορβηγοί μουσικοί , οι Erlend Viken (βιολί), Jo Berger Myhre (μπάσο) και Thomas Politz Strønen (ντραμς). Στο άλμπουμ τους Djupet, ο free jazz αυτοσχεδιασμός συναντά το nordic folk, μέσα από ένα ήσυχο, εσωστρεφές και ακουστικό πρίσμα, χωρίς όμως να χάνονται οι πιο αιχμηρές, άγριες, θα έλεγα, βουνίσιες πειραματικές αιχμές.
\
Μεταφερόμενοι στα EPs, αυτή την εκλεκτική world προσέγγιση έχουν υιοθετήσει τόσο οι Nyamekye Junction, όσο και ο Cheb Runner. Οι πρώτοι εδρεύουν στην Άκκρα της Γκάνα, αποτελούμενοι την παραγωγό και τραγουδίστρια Betina Quest από το Μπουρούντι, τον τραγουδοποιό Eli A Free από τη Γκάνα και τον Γερμανό πολυοργανίστα Ma.ttic. Στο ντεμπούτο EP τους, Dasein, παρουσιάζουν ένα θα λέγαμε retrofuturistic afro ήχο, που ενώνει ένα εγκεφαλικό highlife με downtempo, nu jazz και urban. Ενώ ο Μαροκινός και πλέον κάτοικος Βελγίου Cheb Runner στο ep του Raï Beat System φέρνει κοντά το τραγούδι raï της Αραβικής Βόρειας Αφρικής με μια dance electronica που έχει μεν τη βάση της στο late 80s βελγικό new beat, αλλά με μια καθαρά φρέσκια ματιά.
Κλείνοντας αυτό το πρώτο μέρος του απολογισμού των καλύτερων άλμπουμ του 2022, θα αναφερθούμε σε μία ομάδα από LPs και EPs, τα οποία εχουν μεν ένα έντονο world χρώμα, αλλά έχουν κυκλοφορήσει από καλλιτέχνες που δεν κατάγονται ή δεν ζουν στους τόπους, των οποίων την παράδοση έχουν εντάξει στη μουσική τους. Του γκρουπ των Bongo Hop ηγείται ο Γάλλος τρομπετίστας Etienne Sevet, ο οποίος έχει συγκεντρώσει μία ομάδα μουσικών, τραγουδιστών και παραγωγών από την Κολομβία, στήνοντας το τρίτο άλμπουμ της μπάντας, La Ñapa, πάνω σε εμπνευσμένο, κεφάτο, χορευτικό και πολυεπίπεδο latin, με μπολιάσματα από funk, hip hop και electronica. Από κοντά και ο Marc Mac, πυρηνικό μέλος των 4Hero, ο οποίος στο EP του Br-azil-ah συνδυάζει την ατελείωτη μουσική της Βραζιλίας με ένα γήινο broken beat, καταφέρνοντας έναν πληθωρικό και 100% χορευτικό στιλ.
Σε κοντινές ατραπούς κινούνται και οι εξαιρετικοί United Freedom Collective, με το ντεμπούτο τους Am Ta EP. Για τα μέλη της συγκεκριμένης μπάντας η μουσική είναι μάλλον ένα δημιουργικό χόμπι, καθώς ο Mathieu Seynaeve ειναι ψυχίατρος, ενώ ο WaiFung Tsang κλινικός ψυχολόγος, αμφότεροι ασχολούμενοι με την αξιοποίηση φυσικών ψυχοτρόπων ουσιών στην ψυχική θεραπεία. Το τρίτο μέλος της παρέας, ο Robbie Redway είναι δάσκαλος γιόγκα και διαλογισμού. Αν αυτή η αλλόκοτη διπλή ιδιότητα των μελών του συγκροτήματος σας φαίνεται κάπως δήθεν, πρέπει να αφεθείτε στη μουσική τους: ένα προσωπικό μείγμα ηλεκτρονικών στυλ, όπως deep house, downtempo και nu jazz, με ζεστά soulful φωνητικά και αναφορές στις μουσικές του κόσμου, κυρίως από την περιοχή του Αμαζονίου και την Αφρική. Μπορούμε να πούμε ότι United Freedom Collective εντάσσονται στο νέο κίνημα της βρετανικής τζαζ, αλλά ακολουθούν ένα σαφώς πιο ιδιοσυγκρασιακό δρόμο.
Ωστόσο, οι Ak’chamel μεταμορφώνουν το γαϊτανάκι της world μουσικής σε έναν σκοτεινό τελετουργικό μίτο που σε βάζει πιο βαθιά στον λαβύρινθο. Στο άλμπουμ τους A Mournful Kingdom of Sand, το ντουέτο από το Χιούστον πλάθει έναν ήχο που ενώνει, όπως αναφέρει και ο τίτλος του πρώτου track του άλμπουμ, The Great Saharan-Chihuahuan Assimilation, την έρημο Σαχάρα της Βόρειας Αφρικής με την έρημο Τσιουάουα του Μεξικού. Έτσι, ακούμε επιρροές από τις παραδόσεις, τόσο της Αραβίας, όσο και της Κεντρικής Αμερικής φιλτραρισμένες μέσα από ένα αταβιστικό, παγανιστικό μα και μελωδικό freak folk. Πρόκειται για μια ελεύθερη μεν, αλλά γεμάτη εκτίμηση αναπαράσταση της κουλτούρας των περιθωριοποιημένων του Τέταρτου Κόσμου. Και πάλι λοιπόν, η ανατρεπτική αισθητική και μουσική οπτική συμβαδίζει με την εξίσου ασυμβίβαστη πολιτικοκοινωνική κριτική.
Το β' μέρος της αποτίμησης της μουσικής του 2002 εδώ.
Τον Μάρτιο αυτής της χρονιάς το blog έκλεισε 10 χρόνια δραστηριότητας. Το ιστολόγιο αυτό αποτελεί το βασικό σημείο αναφοράς της ενασχόλησής μου με τη μουσική στη διάρκεια αυτής της δεκαετίας - Djing, αρθρογραφία, ραδιόφωνο - και έχει κερδίσει μια μικρή, αλλά αξιόλογη ομάδα αναγνωστών-ακροατών.
Επομένως, θα το γιορτάσουμε δεόντως με μια σειρά από guest DJ sets δισκοθετών που εκτιμώ τόσο για την τέχνη τους, όσο και για την προσωπικότητά τους και τη γενικότερη στάση τους στη ζωή.
Ποδαρικό κάνουν οι ZuLuTeK AKA DJ Bwana & A@H20, με ένα μερακλίδικο guest mix 132 λεπτών, όπου μπλέκουν εκλεκτικά και τριπαρισμένα IDM, dub, afro και library music.
Απολαύστε:
Tracklist
1) Aerial Fx > Where Is Tomorrow?, 6:38
2) Richard Barbieri > Sketch 6, 6:30
3) Andre Abujamra > end titles from "Carandiru", 4:39
4) C Jones Meets Ale X > Sunshine Dub, 7:52
5) Graham Massey & Umut Caglar F > Rabath, 6:29
6) Kutiman > Lost In Dub, 4:40
7) Hassan Abou Alam > Tool #3, 4:51
8) Paradise Cinema > It Will Be Summer, 6:19
9) Katsutoshi Morizino With Bird's Eye View > Imagery, 3:32
10) Nico > The Driving Rain, 5:22
11) Tiziano Popoli > Il Fantasma, 2:59
12) Black Deer > Baseball Shorts, 4:30
13) Mashrou Leila > Aoede (Etyen rmx), 4:55
14) Ancient Astronauts feat. Blaze 5th > Moz Militant, 2:57
Οι Okvsho είναι ένα project που τρέχουν τα αδέρφια Georg & Cristoph Kiss από την ελβετική κολλεκτίβα Boyoom. Μετά από το EP Traphouse Jazz, τα δύο αδέρφια παρουσίασαν το ντεμπούτο τους full-length μέσα στο 2020. Τίτλος του, Kamala’s Danz.
Οι αφοί Kiss καλούν στο στούντιο ένα σύνολο εκπληκτικών μουσικών και τραγουδιστών και τους δίνουν το ελεύθερο να αυτοσχεδιάσουν και να εκφραστούν. Στο Kamala’s Danz συνευρίσκονται σε μια ελεύθερη (freestyle) λογική η τζαζ, το hip hop, η αφρικάνικη και η latin μουσική. Στο νου μου ήρθαν τα ανάλογα συλλογικά άλμπουμ των Thievery Corporation και των Jazzmatazz.
Η μουσική στο Kamala’s Danz είναι πολύχρωμη και πολυπολιτισμική, ενώ το παιχνίδι με τα είδη και τα στιλ πραγματικά αριστοτεχνικό: από το afrobeat ξεκίνημα (Moksha/Liberation), στη nu jazz του ομώνυμου Kamala’s Danz κι από κει στο rap του Sway. Έπειτα, ένα latin jazz ξέσπασμα, που θυμίζει τα αφροαμερικάνικα 70s, (LS Shuffle) ανοίγει τον δρόμο για το μαζί ρυθμικό και ευαίσθητο cumbia τραγούδι Descobrir, για να περάσουμε σε μια ορχηστρική samba (Danza De La Sombra) και σε ένα trip hop/ soul διαμαντάκι (Thé Froid). Ο επίλογος έρχεται με το jazzy hip hop Oluhlaza.
Η ανεξάντλητη παράδοση της τζαζ αποτελεί το ευαγγέλιο των Okvhso, καθώς όχι μόνο ακολουθείται στιλιστικά, αλλά και νοοτροπικα: οι συμμετέχοντες με το κεφάτο και δεξιοτεχνικό τους παίξιμο συμβάλλουν ουσιωδώς στη δημιουργία της μουσικής. Βέβαια, δεύτερο πυλώνα της μουσικής των Okvsho αποτελεί η αδιαπραγμάτευτη street κουλτούρα, έτσι αποφεύγεται το άλλοθι ενός ψηλομύτικου ελιτισμού και τα πράγματα παραμένουν γήινα, άμεσα και εστιασμένα στον καθημερινό άνθρωπο.
Επιλογικά, στο Kamala’s Danz θα βρείτε μουσική σύγχρονη, ειλικρινής και λιτή, δηλαδή απαλλαγμενη τόσο από την επιτήδευση όσο και από την απλοϊκότητα. Η συναισθηματική διάθεση διατηρείται χαλαρή και ελπιδοφόρα. Το μήνυμα που περνιέται είναι ότι, παρόλες τις δυσκολίες και τους διχασμούς σε προσωπικό και σε συλλογικό -άρα κοινωνικό και πολιτικό- επίπεδο, θα τα καταφέρουμε ενωμένοι. Οι στίχοι του Thé Froid είναι αντιπροσωπευτικοί:
Το καλοκαίρι πια δείχνει τα φωτεινά, ζεστά του δόντια ή-για να κάνουμε μια πιο γλυκιά μεταφορά-ανοίγει τη φωτεινή, ζεστή αγκαλιά του σε όλους. Παρόλο που ζούμε καταστάσεις δύσκολες και περίεργες σε υγειονομικό και κοινωνικό-πολιτικό επίπεδο, το θέρος πάντα φέρνει μια θετικότητα, την οποία και μεταδίδει το συγκεκριμένο DJ set.
Deep, afro, latin, disco house στήνουν το soundtrack μιας εκδρομής σε μια από τις καταπληκτικές παραλίες του Πηλίου. Το set έγινε εντελώς αυθόρμητα, χωρίς playlist, σ' ένα μεσημέρι έντονης φαντασιοπληξίας, πλάι στον ανεμιστήρα...
Πλέον η πολιτική και κοινωνική κατάσταση σε παγκόσμιο επίπεδο έχει γίνει εκρηκτική και σχεδόν όλες οι βεβαιότητες για μία ζωή που συλλογικά εξελίσσεται προς την ευτυχία έχουν ανατραπεί: ακόμα και τα πιο στοιχειώδη δημοκρατικά δικαιώματά μας καταπατούνται, το κράτος μέσω τόσο των κατασταλτικών του δυνάμεων-βλ. αστυνομία- όσο και των ιδεολογικών του μηχανισμών - π.χ. τα "συστημικά" Μ.Μ.Ε.- χειραγωγεί, καταπιέζει και ασκεί βία, ο ρατσισμός και η ξενοφοβία γίνονται όλο και περισσότερο μέρος της ηγεμονικής ιδεολογίας, το φυσικό περιβάλλον καταστρέφεται ακατάπαυστα και βέβαια ο απάνθρωπος νεοφιλελεύθερος καπιταλισμός καλπάζει. Συνειδητοποίησα την παγκοσμιοποίηση της καταστολής, της χειραγώγησης και της εκμετάλλευσης, όταν είδα ότι η επαρχιακή πόλη των 150.000 κατοίκων όπου ζω, ο Βόλος, έχει υποβιβαστεί σε μια μικρογραφία καθεστώτων με σαφείς τάσης απολυταρχίας, που μέχρι τώρα μου φαίνονταν μακρινά... Όλη αυτή η εντύπωση σφραγίστηκε από το τραγικό γεγονός του θανάτου του Βασίλη Μάγγου, ένα μήνα μετά τα βαριά τραύματα και τον βασανισμό που δέχτηκε από τη αστυνομία, επειδή συμμετείχε ενεργά σε πορεία πολιτών κατά της καύσης σκουπιδιών από τη βιομηχανία της ΑΓΕΤ. Η πολιτική απάντηση σε όλη αυτή την απολυταρχική λαίλαπα αναμφίβολα θα έρθει από τον ευρύτερο χώρο της Αριστεράς, αλλά δεν είναι εύκολη, αν δεν θέλουμε να πέσουμε σε λάθη απειρίας, έλλειψης οργάνωσης, αλλά και δυναμισμού, καθώς και μονοδιάστατης σκέψης και πράξης. Ωστόσο, ήδη έχουμε στα χέρια μας μια άλλου τύπου απάντηση, εύστοχη και σίγουρη, μέσα από την τέχνη, στην περίπτωσή μας τη μουσική. Έτσι, έφτιαξα μια youtube list, με δυναμικό, ακόμα και κατά σημεία επιθετικό house και techno, το οποίο όμως δεν χάνει τη μελωδικότητα, το γκρουβάρισμα και τελικά της μαύρες του ρίζες. Και φυσικά εμπεριέχει ένα ισχυρό μήνυμα αμφισβήτησης, σκέψης και τελικά επαναστατικότητας. Οι συμμετέχοντες κορυφαίοι: Ron Trent, Joe Claussel, Todd Terry, Faithless, Underground Resistance κ.α.
A tribute to May's sunny days and also a farewell to two of our musical heroes, Tony Allen and Florian Schneider: mystical beats, a balearic breeze and too many exotic percussions.
Αφού πια μας είπε το τελευταίο αντίο και ο Tony Allen, μπορώ με βεβαιότητα να δηλώσω ότι και οι τρεις από τους αγαπημένους μου drummer δεν βρίσκονται πλέον εν ζωή. Κι ο ένας έφυγε λίγους μήνες μετά τον άλλο, λες κι είχαν συνεννοηθεί ν' αράξουν παρέα τζαμάροντας στα ουράνια: ο Ginger Baker - που διδάχτηκε πολλά από τον Tony Allen- στις 6 Οκτωβρίου 2019, ο Neil Peart των Rush στις 7 Ιανουαρίου 2020 και ο μέγας Tony στις 30 Απριλίου 2020, στην ηλικία των 80 ετών.
Αυτό το μικρό αφιέρωμα δεν έχει βέβαια καμιά αξίωση αντικειμενικότητας και σφαιρικής παρουσίασης του έργου του Νιγηριανού μουσικού, καθώς υπάρχουν άνθρωποι με μεγαλύτερες και πιο εξειδικευμένες γνώσεις από την αφεντιά μου για να φέρουν σε πέρας αυτή την εργασία. Εγώ απλά θα θυμηθώ τις στιγμές που η πορεία μου ως ακροατής μουσικής, αλλά και ως... ανθρώπινο ον δέθηκε με τον Tony Allen και τα μοναδικά afro breaks του.
Όπως πολλοί άλλοι, έτσι κι εγώ πρωτογνώρισα τον Tony μέσα από τα αριστουργήματα του Fela Kuti, ο οποίος άλλωστε έχει δηλώσει το περίφημο: "Χωρίς τον Tony Allen, δεν θα υπήρχε afrobeat". Ακούγοντας ξανά και ξανά τα άλμπουμ Expensive Shit, Zombie και No Agreement, συνειδητοποίησα ότι πράγματι η ραχοκοκαλιά του συμφωνικού αφρικάνικου ήχου του Fela είναι το drumming το Tony Allen. 2-3 χρόνια αργότερα, προσωπική αποκάλυψη στάθηκε το άλμπουμ N.E.P.A. (1984), στο οποίο ο Tony κατόρθωσε να ενώσει τις δυο μαύρες ακτές του Ατλαντικού, το afrobeat και τη dub, σε μια από τις πιο δημιουργικές στιγμές της 80s electronica.
Έπειτα, δεν θα ξεχάσω, όταν βρέθηκα με την καλύτερη παρέα στη Δονούσα το 2011, όπου ο μοναδικός ταξιτζής του νησιού, ένας μποέμ χίπης και πρώην drummer, με λαχούρια πουκάμισα (όσοι έχετε πάει στο νησί, λογικά θα τον φέρετε στο νου σας), μου θύμισε με έναν περίεργο τρόπο τον Tony Allen! Τέλος, όταν έκπληκτος ανακάλυψα ότι αυτό το ευγενικό, νοσταλγικό μα γκρουβάτο drumming στο La Ritournelle του Sebastien Tellier έχει βγει απ' τα χέρια του τρανού Νιγηριανού. Το έργο του Tony Allen είναι ατελείωτο πραγματικά. Ειδικά, στη διάρκεια της τελευταίας εικοσαετίας- δηλαδή, από τα 60 ως τα 80 του, παρακαλώ- έχει συνεργαστεί με κάποιους από τους πιο προοδευτικούς εκπροσώπους της τρέχουσας μουσικής σκηνής, όπως οι Damon Albarn, Jeff Mills και Theo Parrish. Σήμερα το πρωί άκουσα τη συνεργασία του με τους Nαπολιτάνους Nu Guinea στο άλμπουμ The Tony Allen Experiments (2016). Το τελευταίο του άλμπουμ κυκλοφόρησε πριν λίγο καιρό, μια παλιότερη συνεργασία του με τον έτερο μεγάλο Αφρικανό Hugh Masekela, που απεβίωσε το 2018. Εδώ διαβάζετε την πιθανώς τελευταία συνέντευξή του, όπου κυρίως αναφέρεται στην πολιτική δύναμη της μουσικής του, αλλά και τη σχέση του με τον Fela Kuti, τον Hugh Masekela και τον Ginger Baker. Περιττό να σημειώσω πως αυτός ο τελικός αποχαιρετισμός του Tony Allen αποτελεί μια αφορμή για να προσεγγίσουμε ακόμα περισσότερο το μεγαλειώδες έργο του και την ανεπανάληπτη τέχνη του. Αντίο μεγάλε!
Κάπως έτσι φτάσαμε και στο 13ο επεισόδιο της εκπομπής Magical Mystery Tour στο διαδικτυακό Paranoise Radio ή στο episode 06 της season 02, για να το θέσουμε με όρους Netflix.
Ο τίτλος του επεισοδίου, We live in the world baby είναι εμπνευσμένος από το τραγούδι του Roy Ayers που ανοίγει το σετ. Η επιλογή του πολυπολιτισμικού playlist έγινε με σκοπό να προκαλέσει στον ακροατή μια αίσθηση ταξιδιού σε διάφορα μέρη του κόσμου και τελικά να αναδείξει μια παγκόσμια αλληλεγγύη. Με τον εγκλεισμό και τη φυσική αποστασιοποίηση που έχει φέρει η κρίση του Κορωνοϊού, όχι μόνο η ταξιδιωτική δραστηριότητα μα και η δυνατότητα ακόμα φαίνεται μακρινή. Από την άλλη πλευρά, το γεγονός ότι η ασθένεια μπορεί να προσβάλλει τον καθένα από μας, σίγουρα μας φέρνει πιο κοντά σε ένα νοητικό και συναισθηματικό επίπεδο...
Πεθυμώντας ένα πιο κλασικό ραδιοφωνικό format, στο πλαίσιο του οποίου ο παραγωγός δεν είναι ένας σιωπηλός DJ, αλλά μιλάει και σχολιάζει τα κομμάτια που παίζονται, σκέφτηκα να σχολιάσω έστω γραπτά και όσο πιο συνοπτικά μπορώ τη καθεμιά από τις -ξεχωριστές θεωρώ- συνθέσεις του συγκεκριμένου playlist. 01. Roy Ayers Ubiquity – We Live in Brooklyn, Baby (1972) Από το πρώτο άλμπουμ του συγκροτήματος του Roy Ayers, He is Coming του 1972, ένα smooth soul αριστούργημα, με ατονικά έγχορδα να κυριαρχούν. Παράλληλα, οι στίχοι απλοί, δυναμικοί και λυρικοί είναι αλλόκοτα επίκαιροι μέσα στην πανδημία. 02. Four Tet - Teenage Birdsong (2020) Ένα κλασικό downtempo διαμαντάκι του Four Tet (Kieran Hebden) που διαρκεί κάτι λιγότερο από τρεισήμισι λεπτά. Από το φετινό του άλμπουμ Sixteen Oceans, το οποίο αναμφίβολα θα φιγουράρει στην προσωπική μου λίστα με τις καλύτερες κυκλοφορίες του 2020. 03. Saved My Life - Lotus 72 D (2018) Downbeat funky βραζιλιάνικο groove πρώτης γραμμής, ένα edit στο ομώνυμο άσμα του middle 70s Βραζιλιάνου τραγουδιστή Zé Roberto, από τα χέρια του ντουέτου Saved My Life. 04. Ahmed Fakroun - Awedny (1974) Ο Ahmed Fakroun είναι ένας από τους σημαντικότερους τραγουδιστές και συνθέτες της Λιβύης. Γεννημένος το 1953, έχει κυκλοφορήσει αμέτρητα άλμπουμ και singles, στα περισσότερα από τα οποία μπλέκει τη μουσική παράδοση της πατρίδας του με δυτικά στοιχεία, rock, jazz, disco κλπ. Στο έργο του υφέρπει ένας πειραματισμός, που κάποιες φορές ξεδιπλώνεται ακομπλεξάριστα, όπως στη συνεργασία του με τον Ιταλό Riccardo Sinigaglia το 1987. Υπόψη πως έχει συνεργαστεί και με τον αγαπημένο μας Βαγγέλη Παπαθανασίου το 1977 στο single Nisyan. Το τραγούδι Awendy ηχογραφήθηκε το 1974 στο Λονδίνο και ανοίγει τη συλλογή Ahmed Fakroun του 2016. 05. Kid Loco - She's My Lover (A Revolution Sitting Stoned In A Field - Remix Edit) (1997) Ο Γάλλος trip hop-downtempo σπεσιαλίστας επιμελείται ο ίδιος αυτό το γκρουβάτο remix με το τόσο εκκεντρικά ποιητικό τίτλο, στο τραγούδι She's My Lover από το πλέον ιστορικό ντεμπούτο του A Grand Love Story. 06. The Crusaders & Bill Withers - Soul Shadows (1980) Αυτό είναι το tribute μας στον τεράστιο τραγουδιστή, μουσικοσυνθέτη και άνθρωπο Bill Withers που έφυγε από τη ζωή στις 30 Μαρτίου 2020 σε ηλικία 82 ετών. Εδώ, σε συνεργασία με τους jazz-funk δασκάλους The Crusaders, τραγουδά αριστοτεχνικά για τις soul σκιές που άφησαν στο νου του οι μεγάλοι τζαζ καλλιτέχνες του α' μισού του 20ού αιώνα, όπως ο Fats Waller και ο Louis Armstrong. Μια ανάλογη soul shadow άφησε και ο ίδιος με την πορεία και το ήθος του. 07. Ruf Dug - Sunrise (Mali-I Dub) (2019) Στο EP Ruf Dug presents The Committee, o παραγωγός Ruf Dug (Cherry Garcia) συναντιέται με πολλά υποσχόμενους νέους καλλιτέχνες . Επιλέξαμε το συγκεκριμένο κομμάτι, ένα θερινό dub, με τη φωνή της Natalie Wildgoose, μπας και το καλοκαίρι μας βρει ελεύθερους στις παραλίες αγκαλιά με αγαπημένα πρόσωπα. 08. Goultrah Sound System - Goulouli (2012) Κεφάτο και μελωδικότατο crossover ανάμεσα σε reggae, flamenco, funk και αραβική μουσική. Ένα τέτοιο πάντρεμα ήχων και πολιτισμών θα μπορούσε σίγουρα να επιτευχθεί από μια μπάντα της Τυνησίας... αυτοί είναι οι Goultrah Sound System. 09. Pino Daniele - Il Mare (1979) Στη Νάπολη έχω ταξιδέψει δύο φορές μέσα στα 2-3 τελευταία χρόνια. Πρόκειται για μια πόλη φουλ από κοινωνικές-οικονομικές αντιθέσεις, αλλά και μ' έναν μοναδικό μαγνητισμό, έναν συνδυασμό ενός ξεπεσμένου μεγαλείου, που λες και διαρκεί για πάντα, με μια καρδιακή λαϊκότητα. Μοιραία, λοιπόν, η Νάπολη έχει τη δική της ιδιαίτερη σκηνή μέσα στην ευρύτερη σύγχρονη Ιταλική μουσική. Ένας από τους σημαντικότερους αντιπροσώπους αυτής της σκηνής είναι ο Pino Daniele (1955-2015), με μια μεγάλη και συνεχώς εξελισσόμενη δισκογραφία. Για την εκπομπή επέλεξα το τραγούδι Il Mare, από το δεύτερο του άλμπουμ, Pino Daniele του 1979. Προσέξτε πως η 70s jazz-funk προσέγγιση ενσωματώνει στοιχεία της ναπολιτάνικης παράδοσης, αλλά και του ragtime. 10. Sesso Matto - Sessomatto (Jim Stuard Disco Mix) (1977) Το βασικό μουσικό θέμα της σεξοκωμωδίας Sessomatto (How Funny Can Sex Be?) του 1973 σε σκηνοθεσία Dino Risi, σε ένα δεκάλεπτο remix από τον DJ Jim Stuard, μία από τις μορφές των νεοϋορκέζικων ντισκοτέκ του β' μισού των 70s. Το single με το remix του Stuard κυκλοφόρησε το 1977 από την περίφημη West End Records, δισκογραφική που είχε μέντορα τον Larry Levan. 11. Manu Dibango - Echos Beti (1985) Μόλις έξι μέρες πριν τον τελικό αποχαιρετισμό του Bill Withers, στις 24 Μαρτίου μας είπε το τελευταίο αντίο και ο Manu Dibango, σε ηλικία 86 ετών. Ο σημαντικότατος αυτός Καμερουνέζος καλλιτέχνης το 1985 ηχογράφησε το άλμπουμ Electric Africa, με τους εξής μουσικούς: Herbie Hancock και Wally Badarou εναλλάξ στα πλήκτρα, Mory Kanté στο Kora, Nicky Scopelitis στην κιθάρα και Bill Laswell στην παραγωγή! Στο κομμάτι Echos Beti ακούμε τους μοναδικούς αυτούς καλλιτέχνες να αφήνονται σε διονυσιακούς αυτοσχεδιασμούς, υπό την καθοδήγηση του Manu. 12. Tullio De Piscopo - Concerto Per Napoli (1976) Ήδη ανέφερα πως η Νάπολη (μου) ασκεί μια ανυπέρβλητη γοητεία, οπότε η τελευταία επιλογή για το συγκεκριμένο σετ του Magical Mystery Tour είναι το επικό Κονσέρτο για τη Νάπολη, από το δεύτερο άλμπουμ του Tullio De Piscopo. Στα δέκα λεπτά της σύνθεσης, ο Ναπολιτάνος ντράμερ και περκασιονίστας μπλέκει το prog-jazz rock με ένα καρναβαλικό canzone napoletana, όπως είχε κάνει και ο Σαββόπουλος με τη δική μας παράδοση κατά την ίδια περίοδο. Οι εναλλαγές είναι συναρπαστικές και το φινάλε βαθιά συναισθηματικό και ταξιδιάρικο: λες και βολτάρεις με κολλητούς φίλους ή με το κορίτσι σου στην παραλία της Νάπολης.
.png)
