20 άλμπουμ για το 2025 | #01. Arsenal - Okan Okukun (Oyebo Soel Music)

Το Okan Okunkun είναι ένα μυθικό μαύρο πουλί που πετάει μόνο τη νύχτα και επομένως μπορεί να το δει κανείς μόνο όταν έχει πανσέληνο.

Σε γενικά πλαίσια, δεν είναι κι εύκολο να γράφεις για το άλμπουμ που λαμβάνει την πρώτη θέση της εικοσάδας με τα καλύτερα της χρονιάς: μήπως η παρουσίαση σου υποτιμήσει ή ακόμα και υπερτιμήσει την πραγματική του αξία; Αυτές οι σκέψεις ταιριάζουν ακόμα περισσότερο στο Okan Okunkun των Βέλγων Arsenal, ένα άλμπουμ το οποίο δεν κρύβω πως με συγκινεί βαθιά και έντονα κάθε φορά που το ακούω συγκεντρωμένα… κι αυτές οι φορές δεν είναι και λίγες. 

Αν θέλουμε να περιγράψουμε το ύφος του Okan Okunkun, θα λέγαμε πως πρόκειται για έναν συνδυασμό ανάμεσα σε ιδιαίτερες, ακόμα και ιδιοσυγκρασιακές εκδοχές του synthpop, του afrobeat και του post-rock, χωρίς να λείπουν στοιχεία από trip hop, post-punk και το σύμπαν της ηλεκτρονικής χορευτικής μουσικής. Στο 8ο studio άλμπουμ του, το ντουέτο των Hendrik Willemyns και John Roan εμπιστεύεται το ένστικτο του και, απελευθερωμένο από ειδολογικά όρια και εμπορικές τάσεις, δημιουργεί μουσική που ισορροπεί ιδανικά ανάμεσα σε μια πιο ποπ τραγουδοποιία, στον ελεύθερο αυτοσχεδιασμό και τέλος στην προσεγμένη στουντιακή δουλειά. Έτσι, οι μελωδίες, οι ενορχηστρώσεις και η παραγωγή είναι απλές και αυθόρμητες, μα ταυτόχρονα μελετημένες, βασισμένες σε συμπλεκόμενα layers από αιθέριες κιθάρες, ambient πλήκτρα, ηλεκτρονικά beats, funky μπασογραμμές, βαθιά εκφραστικά φωνητικά και tribal κρουστά που κυλάνε εύκολα από τον ρεμβασμό στον παροξυσμό. 

Βέβαια, ως απαραίτητοι αρωγοί στο παραπάνω blend στέκονται οι Νιγηριανοί guest τραγουδιστές και μουσικοί, χωρίς αυτούς το αποτέλεσμα δεν θα ήταν τόσο συναρπαστικό. Προσδίδουν τη μαγική νιγηριανή afrobeat παράδοση του γίγαντα Fela Kuti, σε μια εκσυγχρονισμένη εκδοχή. Kάπως έτσι, αυτή η διαπολιτισμική μουσική ομήγυρη παρασέρνεται σε δυσθεώρητα πνευματικά και ψυχολογικά βάθη και ύψη.

Το Okan Okunkun διαρκεί κάπου λιγότερο από 40 λεπτά και κάθε τραγούδι έχει λόγο ύπαρξης, ώστε να συμπληρωθεί ένα παζλ μελαγχολίας  νοσταλγίας, συντροφικότητας κι αγάπης. Αυτός ο λαβύρινθος βρίσκει διέξοδο στο ομώνυμο τελευταίο τραγούδι, όπου η Βελγική - Νιγηριανή συμμαχία φτάνει στο συναισθηματικό κρεσέντο του ανθρώπου που, μετά από μια δύσκολη περίοδο, αντικρίζει πια το φως.

Σκαλίζοντας την πλούσια δισκογραφία των Arsenal, αυτής της ξεχωριστής, συνεχώς εξελισσόμενης και ελάχιστα γνωστής στη χώρα μας μπάντας, έφτιαξα αυτή εδώ την λίγο παραπάνω από δίωρη playlist στο Spotify, ένα προσωπικό Best of... σε χρονολογική σειρά:

Κλικάροντας την εικόνα του εξωφύλλου, ακούτε ολόκληρο το άλμπουμ Okan Okunkun.

"Με όπλα ηλεκτρικά και ιπτάμενα καράβια": ένα εκπαιδευτικό μουσικό project (2022-2023)

Από τότε που ξεκίνησα να δουλεύω στην ιδιωτική δευτεροβάθμια εκπαίδευση, δηλαδή στον χώρο των ιδιαίτερων και των φροντιστηρίων, παίδευα το νου μου για το πώς θα συνδυάσω τα φιλολογικά μαθήματα με τη μεγάλη μου αδυναμία, τη μουσική. Αυτός ο συγκερασμός δουλευόταν στο μυαλό μου για χρόνια και που και που εκδηλωνόταν, ωστόσο ανοργάνωτα και χωρίς συνέχεια. Εκείνα τα ταραγμένα βήματα οφειλόταν τόσο στη δική μου αβεβαιότητα, όσο και στο ίδιο το εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας μας, το οποίο, ως γνωστόν, ευνοεί πολύ λίγο τη δημιουργική σκέψη και την καλλιτεχνική ενασχόληση. 

Μέχρι που, κατά την προηγούμενη σχολική σεζόν (2022-2023), το πήρα απόφαση κι έστησα ένα άτυπο project σε ένα φροντιστηριακό τμήμα της Γ' Λυκείου, στο οποίο δίδασκα το μάθημα της λογοτεχνίας. Στα πέντε παιδιά που αποτελούσαν το τμήμα πρότεινα κάθε εβδομάδα από ένα τραγούδι προς ακρόαση. Οι επιλογές ήταν εντελώς διευρυμένες: ελληνική και ξένη μουσική, rock, jazz, electronica, disco, metal, λαϊκά και ρεμπέτικα. Ο Μάλαμας συνάντησε τους Joy Division, ο Τσιτσάνης τους Thievery Corporation και ο Σαββόπουλος τους Savatage. 

Η αλήθεια είναι ότι, από τα πέντε παιδιά, ενδιαφέρον έδειξαν δύο μαθήτριες, αλλά ενδιαφέρον ζωηρό και ιδιαίτερα συναισθηματικό. Στο περιθώριο του μαθήματος, συζητούσαμε για τα προτεινόμενα tracks και το feedback ήταν πολυποίκιλο: με το She's Lost Control ενθουσιάστηκαν αμφότερες, απόρησαν με την απαισιοδοξία που διακατέχει τους στίχους του Time των Pink Floyd, λιγάκι παραξενεύτηκαν με το avant-garde στοιχείο στη Μαύρη Θάλασσα του Σαββόπουλου, ενώ μπορώ να πω ότι φρίκαραν πολύ με το Dunkelheit των Burzum. 

Φυσικά, για το προαναφερθέν μισανθρωπικό άσμα δόθηκε το απαραίτητο trivia, όπως άλλωστε και για όλες τις μουσικές επιλογές. Λίγα σχόλια, αλλά ελπίζω ουσιώδη. Άλλωστε, τα κορίτσια έδειξαν προσοχή μα και έμπνευση, αφού, ως ένα βαθμό, ταίριαζαν στην προσωπικότητα μιας νεαρής κοπέλας του σήμερα, όπως σκιαγραφείται, εύστοχα και ευαίσθητα, από τον ΛΕΞ στο Ευτυχισμένες Μέρες: κορίτσια που πιστεύουν στη μαγεία, αποζητάν την κριτική σκέψη, θέλουν να γυρίσουν τον κόσμο, αγαπάνε την τέχνη, μα κάποιες φορές αισθάνονται ξένα, σαν εξωγήινες. Σίγουρα το τελευταίο τους χαρακτηριστικό προσπαθήσαμε να το δουλέψουμε μέσω της μουσικής. 

Ακολουθούν τα περισσότερα από τα κομμάτια που συγκρότησαν το project, με τη σειρά που προτάθηκαν, σε μια Spotify λίστα. Κάποια τραγούδια, όπως ο Ηλεκτρικός Θησέας του Μαρκόπουλου, δεν υπάρχουν στο Spotify… 

Το τελευταίο track που προτάθηκε ήταν το περίφημο Born Slippy των Underworld: μ' αυτό το τραγούδι αποχαιρετιστήκαμε και ταυτόχρονα καλωσορίσαμε ένα καλοκαίρι που αποδείχτηκε μεν δύσκολο, αλλά δεν έχασε τη μαγεία του, ειδικά για ανθρώπους που βγαίνουν απ΄την εφηβεία και μπαίνουν στη νεότητα.

Προσωπικά απόλαυσα κάθε στιγμή αυτής της φάσης και θεωρώ πως, "με όπλα ηλεκτρικά και ιπτάμενα καράβια", έβαλα ένα λιθαράκι στην αληθινή παιδεία αυτών των κοριτσιών. 

Top-20 | 2020: #3. Domus - Lucid Dreaming (Döskalle Rekords / Astronaut Recordings)

Το πρώτο ολοκληρωμένο άλμπουμ του ντουέτου των Domus αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας μουσικής πρότασης της οποίας η αξία συνειδητοποιείται σταδιακά, ακρόαση στην ακρόαση. Όταν πρωτοάκουσα το ντεμπούτο τους Lucid Dreaming, δεν ενθουσιάστηκα, καθώς μάλλον περίμενα να ακολουθούν τα άλλα αγαπημένα μου ντουέτα από τα χώματα της Σουηδίας, τους Studio και τους Fontän. Όχι ότι λείπουν οι επιρροές από τους προαναφερθέντες, αλλά οι Domus χτίζουν ένα καθαρά προσωπικό ύφος. 

Πρόκειται για έναν μοναδικό συνδυασμό ανάμεσα στην ψυχρότητα και τη μελαγχολία του post-punk, την τριπαρισμένη οξύτητα της ψυχεδέλειας και του krautrock, την ρηξικέλευθη αλητεία και τη δημιουργική εσωστρέφεια του 90s indie rock και τη φουτουριστική οπτική της σύγχρονης electronica. Φαίνεται πως οι  Henrik Sunbring και Thobias Eidevald έχουν παντρέψει τόσο τις προσωπικές του μουσικές αγάπες, όσο και την άνω των δέκα ετών προϋπηρεσία τους στην ανεξάρτητη σουηδική σκηνή με μπάντες και project που ελίσσονται ανάμεσα σε post-rock, synth-pop και ambient. Αλλιώς πως να εξηγηθεί το πέρασμα από το Mani, το οποίο μπορεί να ακουστεί σε ένα μισοσκότεινο dancefloor πλάι στους ύμνους των New Order, στο Shannon, μια ζεστή και μαζί μυστηριακή balearic folk σύνθεση… κι από κει στο Weightless Dreams, που φέρνει κάτι από The Knife. Από την άλλη, τα κιθαριστικά γκάζια που εμφανίζονται στο φινάλε του Domus & Gomorrah διακατέχονται από ένα οργισμένο shoegaze πνεύμα, ενώ το Canada, με τα ξωτικά φωνητικά της Ljung -το μοναδικό τραγούδι του άλμπουμ- θυμίζει Bjork και Fever Ray. H καταληκτήρια οκτάλεπτη ομώνυμη σύνθεση ανοίγεται στον kraut ηλεκτρονικό ήχο και φλερτάρει με τον noise πειραματισμό. 

Βέβαια, είναι αναγκαία η ύπαρξη κάποιων συνεκτικών στοιχείων που θα ενοποιήσουν όλες αυτές τις αναφορές και θα προσδώσουν μια προσωπικότητα. Πέρα, λοιπόν, από την καθαρή, απλή και γήινη παραγωγή και φυσικά την ενιαία ενορχήστρωση (ηλεκτρονικά-σύνθια, μπάσο, κιθάρες και κρουστά), όλες τις συνθέσεις του Lucid Dreaming στοιχειώνει μια ατμόσφαιρα σκοτεινού παραμυθιού, ένας επικός τόνος που παραπέμπει στα συννεφιασμένα σκανδιναβικά δάση. Για παράδειγμα, στο Mani ελλοχεύει μια nordic folk μελωδία, ενώ στο ομώνυμο Lucid Dreaming πλανάται μια γοτθική αύρα. 

Lucid dreaming, δηλαδή συνειδητό ονείρεμα έχουμε όταν συνειδητοποιούμε ότι βρισκόμαστε σ’ ένα όνειρο κι έτσι μπορούμε να ελέγξουμε την πορεία μας μέσα σ’ αυτό. Οι Domus με το ντεμπούτο τους γίνονται οι τιμονιέρηδες ενός μοναδικού ονειρικού μουσικού σύμπαντος. Περιμένουμε εναγωνίως τη νέα τους περιπέτεια στο σύμπαν αυτό.